Το αφήγημα της ισχυρής ανάπτυξης και της οικονομικής ευρωστίας συγκρούεται μετωπικά με τη σκληρή πραγματικότητα που βιώνουν καθημερινά οι πολίτες της χώρας.
Η επίσημη έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής έρχεται να ρίξει άπλετο φως σε μια αλήθεια που συχνά αποκρύπτεται περίτεχνα κάτω από το χαλί των μακροοικονομικών δεικτών. Ο μέσος Έλληνας έχει πλέον ξεχάσει την έννοια της αποταμίευσης και παλεύει απλώς για την αξιοπρεπή επιβίωση. Ο κουμπαράς των νοικοκυριών παραμένει ερμητικά άδειος καταρρίπτοντας κάθε τεχνητό μύθο περί ουσιαστικής βελτίωσης του βιοτικού επιπέδου.
Το χάσμα με την Ευρώπη και οι αμείλικτοι αριθμοί
Τα στατιστικά στοιχεία που δημοσιεύουν οι ευρωπαϊκοί θεσμοί αποτυπώνουν μια χαώδη απόσταση ανάμεσα στην Ελλάδα και τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Η εικόνα είναι αποκαρδιωτική και επιβεβαιώνει την πλήρη καθίζηση της αγοραστικής δύναμης. Το 2025 η ακαθάριστη αποταμίευση των νοικοκυριών και επιχειρήσεων στην Ελλάδα εκτιμάται πως θα φτάσει μόλις στο 5,7% του ΑΕΠ την ώρα που στην Ευρωζώνη το αντίστοιχο ποσοστό σκαρφαλώνει στο 23%. Ακόμα και για το 2026 οι προβλέψεις παραμένουν εξίσου πενιχρές καταγράφοντας μια οριακή άνοδο στο 6,7% έναντι 22,9% της υπόλοιπης Ευρώπης.
Το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ και ο εκλογικός γρίφος του κυβερνητικού επιτελείου
Η καθίζηση αυτή δεν προέκυψε ξαφνικά αλλά αποτελεί την αναπόφευκτη κατάληξη μιας μακροχρόνιας φθοράς. Την περίοδο 2012-2016 ο μέσος όρος στην Ελλάδα βρισκόταν στο 10,4% και έκτοτε ακολουθεί μια σταθερά πτωτική πορεία φτάνοντας στο 8% την πενταετία 2017-2021. Το εισόδημα των πολιτών καταναλώνεται πλέον σχεδόν εξ ολοκλήρου για την κάλυψη των ανελαστικών τρεχουσών αναγκών. Τα ελληνικά νοικοκυριά δεν αποταμιεύουν όχι επειδή δεν το επιθυμούν αλλά καθαρά επειδή αδυνατούν να το πράξουν.
Η θηλιά της ακρίβειας και η απουσία διχτυού ασφαλείας
Η εξήγηση πίσω από αυτή τη θλιβερή πανευρωπαϊκή πρωτιά είναι απολύτως ξεκάθαρη. Η παρατεταμένη ακρίβεια στα είδη πρώτης ανάγκης, το δυσβάσταχτο κόστος στέγασης και η στασιμότητα των πραγματικών μισθών συνθλίβουν ανελέητα τον οικογενειακό προϋπολογισμό. Ο μισθός εξανεμίζεται τις πρώτες δεκαπέντε ημέρες του μήνα επιβεβαιώνοντας πως η καθημερινότητα μοιάζει με έναν διαρκή αγώνα δρόμου χωρίς τερματισμό.
Οι συνέπειες αυτού του φαινομένου αγγίζουν τα θεμέλια της κοινωνικής και οικονομικής σταθερότητας. Μια κοινωνία που αδυνατεί να βάλει χρήματα στην άκρη στερείται το στοιχειώδες δίχτυ ασφαλείας για την αντιμετώπιση έκτακτων κρίσεων. Παράλληλα η έλλειψη εθνικής αποταμίευσης στερεί από την αγορά πολύτιμα κεφάλαια που θα μπορούσαν να χρηματοδοτήσουν την πραγματική ανάπτυξη και τις εγχώριες επενδύσεις. Το οικονομικό επιτελείο οφείλει να διαβάσει σωστά τη γλώσσα των αριθμών και να εγκαταλείψει την επικοινωνιακή διαχείριση.
Η επιστροφή στην κανονικότητα απαιτεί ριζικές τομές που θα αυξήσουν το διαθέσιμο εισόδημα και δεν θα εξαντλούνται σε πρόσκαιρα προεκλογικά επιδόματα.
