Η Μόσχα επανέλαβε δημόσια ότι η Γροιλανδία αποτελεί κυρίαρχο έδαφος του Βασιλείου της Δανίας, επισημαίνοντας ωστόσο ότι το πολιτικό και στρατηγικό περιβάλλον γύρω από το νησί γίνεται ολοένα πιο σύνθετο. Ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου, Ντμίτρι Πεσκόφ, δήλωσε την Παρασκευή πως η Ρωσία «ξεκινά από την παραδοχή ότι η Γροιλανδία ανήκει στο Βασίλειο της Δανίας», παρακολουθώντας παράλληλα μια κατάσταση που χαρακτήρισε «πολύ αμφιλεγόμενη» και «εξαιρετική». Η στάση αυτή αποτυπώνει μια προσεκτική προσαρμογή της ρωσικής πολιτικής, με αναγνώριση των υφιστάμενων συνόρων αλλά και ανησυχία για την κλιμάκωση της ρητορικής και των κινήσεων άλλων δυνάμεων.
Αντικρουόμενα μηνύματα και διεθνές δίκαιο
Ο Πεσκόφ αναφέρθηκε στις διαφορετικές τοποθετήσεις που προέρχονται από Ουάσιγκτον, Κοπεγχάγη και Νουούκ. Παρότι η Δανία και η Γροιλανδία έχουν επανειλημμένα αποκλείσει κάθε ενδεχόμενο πώλησης του νησιού, η ρωσική πλευρά σημειώνει δηλώσεις από τις ΗΠΑ περί πιθανής «χρηματικής προσφοράς» για την απόκτησή του. Ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου χαρακτήρισε αυτή τη συζήτηση «ασυνήθιστη» υπό το πρίσμα του διεθνούς δικαίου, τονίζοντας ότι η Γροιλανδία εξελίσσεται σε δοκιμασία για τις καθιερωμένες αρχές κυριαρχίας και εδαφικής ακεραιότητας.
Αμερικανικές φιλοδοξίες και συμμαχικές αντιδράσεις
Η στρατηγική σημασία της Γροιλανδίας έχει αναδειχθεί ανοιχτά από τον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος έχει επανειλημμένα εκφράσει την πρόθεση να αποκτήσει το νησί, χωρίς να αποκλείει ακόμη και στρατιωτικά μέσα. Η Ουάσιγκτον επικαλείται τη γεωγραφική θέση της Γροιλανδίας στην Αρκτική, την εγγύτητά της στη Βόρεια Αμερική, τους φυσικούς της πόρους, αλλά και ανησυχίες για ρωσική και κινεζική δραστηριότητα.
Ο αναπληρωτής προσωπάρχης του Λευκού Οίκου, Στίβεν Μίλερ, διατύπωσε τη θέση αυτή με ιδιαίτερα αιχμηρό τρόπο, υποστηρίζοντας ότι η Δανία «δεν μπορεί να υπερασπιστεί τη Γροιλανδία», ενώ υπογράμμισε πως, σύμφωνα με ιστορικές αντιλήψεις του διεθνούς δικαίου, η αμυντική ικανότητα καθορίζει τον έλεγχο ενός εδάφους.
Συσπείρωση Δανίας, Γροιλανδίας και συμμάχων
Απέναντι στις αμερικανικές δηλώσεις, οι ηγεσίες της Δανίας και της Γροιλανδίας αντέδρασαν με σαφή αμυντική στάση, συσπειρούμενες γύρω από το ΝΑΤΟ και την Ευρωπαϊκή Ένωση. Ο πρωθυπουργός της Γροιλανδίας, Γενς-Φρέντερικ Νίλσεν, δήλωσε κατηγορηματικά ότι, αν τεθεί ζήτημα επιλογής, η Γροιλανδία επιλέγει τη Δανία, το ΝΑΤΟ, το Βασίλειο της Δανίας και την ΕΕ.
Η στάση αυτή βρήκε ευρεία υποστήριξη και από άλλες ευρωπαϊκές χώρες, ενώ και ο Καναδάς εξέφρασε ανοιχτά την αλληλεγγύη του. Ο Καναδός πρωθυπουργός Μαρκ Κάρνεϊ επιβεβαίωσε ότι η Οτάβα στέκεται «πλήρως στο πλευρό» της Δανίας, επικαλούμενος τις δεσμεύσεις του ΝΑΤΟ βάσει των Άρθρων 5 και 2, ενισχύοντας τη συμμαχική συνοχή σε μια περίοδο αυξημένης έντασης.
Αρκτική ασφάλεια και ρωσικές κινήσεις
Η Ρωσία συνδέει άμεσα το ζήτημα της Γροιλανδίας με τη στρατιωτική ισορροπία στην Αρκτική. Το ρωσικό Υπουργείο Εξωτερικών ανακοίνωσε ότι θα συνεχίσει να ενισχύει τις αμυντικές του δυνατότητες στην περιοχή, απαντώντας σε απειλές που σχετίζονται με τη Γροιλανδία και απορρίπτοντας ως «απαράδεκτες» τις αναφορές σε ρωσική ή κινεζική δραστηριότητα κοντά στο νησί. Η Μόσχα παρουσιάζει τις κινήσεις της ως αντιδραστικές, αποδίδοντας τη στρατιωτικοποίηση της Αρκτικής σε δυτικές πρωτοβουλίες.
Δανική στάση και νατοϊκή παρουσία
Παράλληλα, η Δανία επιχειρεί να αποφύγει μια άμεση σύγκρουση με τις ΗΠΑ. Ο διοικητής των αρκτικών δυνάμεων της χώρας, υποστράτηγος Σόρεν Άντερσεν, τόνισε ότι η στρατιωτική προσοχή της Κοπεγχάγης στη Γροιλανδία παραμένει στραμμένη προς τη Ρωσία και όχι προς τις Ηνωμένες Πολιτείες, υπογραμμίζοντας ότι δεν υφίσταται απειλή από σύμμαχο του ΝΑΤΟ. Αν και δεν υπάρχουν αυτή τη στιγμή ρωσικά ή κινεζικά πλοία κοντά στη Γροιλανδία, προειδοποίησε ότι η ρωσική παρουσία στην Αρκτική αναμένεται να ενισχυθεί.
Σε συμβολικό επίπεδο, Γερμανοί στρατιώτες έφτασαν στη Γροιλανδία για μια περιορισμένη αποστολή αναγνώρισης υπό δανική ηγεσία και νατοϊκή ομπρέλα, σε συντονισμό με πρόσφατες κοινές ασκήσεις συμμάχων στην περιοχή.
Η Γροιλανδία στο ευρύτερο γεωπολιτικό σκηνικό
Η ενημέρωση του Πεσκόφ δεν περιορίστηκε στη Γροιλανδία, αλλά εντάχθηκε σε ένα ευρύτερο πλαίσιο διεθνών εξελίξεων. Για την Ουκρανία, υποστήριξε ότι καμία διευθέτηση δεν είναι εφικτή χωρίς διάλογο για τις ευρωπαϊκές εγγυήσεις ασφαλείας, χαρακτηρίζοντας τις πρόσφατες θέσεις Γαλλίας, Γερμανίας και Ιταλίας ως «θετική εξέλιξη». Παράλληλα, επέκρινε το Ηνωμένο Βασίλειο για έλλειψη διάθεσης συμβολής στη σταθερότητα της Ευρώπης, ενώ αναγνώρισε τις αμερικανικές προσπάθειες για πολιτική λύση.
Το Κρεμλίνο αναφέρθηκε επίσης στις αυξανόμενες εντάσεις στη Μέση Ανατολή, με τον Πεσκόφ να χαρακτηρίζει την κατάσταση γύρω από το Ιράν «εξαιρετικά τεταμένη» και να επιβεβαιώνει τηλεφωνικές επικοινωνίες του προέδρου Βλαντίμιρ Πούτιν με τον Ιρανό πρόεδρο Μασούντ Πεζεσκιάν και τον Ισραηλινό πρωθυπουργό Μπενιαμίν Νετανιάχου.
Παρότι γεωγραφικά απομακρυσμένη, η Γροιλανδία έχει μετατραπεί σε κομβικό σημείο ενός ευρύτερου πλέγματος αρκτικής ασφάλειας, συνοχής του ΝΑΤΟ, αμερικανικής πίεσης και ρωσικής επιμονής στον θεσμικό διάλογο, αντανακλώντας τις μεταβαλλόμενες ισορροπίες ισχύος στη διεθνή σκηνή.
