Η απλούστερη διαδρομή από την Κένυα στη Σενεγάλη, την Ανατολική Αφρική στη Δύση, είναι σήμερα μέσω Κωνσταντινούπολης. Το 2002, η Turkish Airlines δεν εξυπηρετούσε καν την υποσαχάρια Αφρική και η Τουρκία είχε λιγότερες από δώδεκα αφρικανικές πρεσβείες. Σήμερα έχει 43.
Οι ειδικοί λένε ότι ο πόλεμος στην Ουκρανία έχει εγκαινιάσει έναν νέο αγώνα για την Αφρική, ή ακόμα και έναν «νέο Ψυχρό Πόλεμο», με τη Ρωσία, την Κίνα, τις ΗΠΑ, τη Βρετανία και τη Γαλλία να ανταγωνίζονται όλες για επιρροή. Ήσυχα στο παρασκήνιο, ωστόσο, η Τουρκία ενισχύει τον ρόλο της στην ταχύτερα αναπτυσσόμενη ήπειρο του κόσμου.
Γιατί πάλι η Ελλάδα είναι εκτός; Οι ΗΠΑ θα φιλοξενήσουν σύνοδο για την Λιβύη παρουσία των Τούρκων
Ο Τούρκος Πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν παρουσιάζει την Τουρκία ως «αφρο-ευρασιατικό» κράτος, πρότυπο για τον μουσουλμανικό κόσμο και εναλλακτική στη Δύση. Αλλά αυτό που ξεκίνησε με την ανθρωπιστική βοήθεια και την οικονομική ανάπτυξη έχει μετατραπεί σε μια μπερδεμένη πολιτική για την Αφρική που περιλαμβάνει επιχειρήσεις, βοήθεια, διπλωματία, πολιτισμό, ασφάλεια και στρατιωτική δύναμη ικανή να αμφισβητήσει ακόμη και τις πιο εδραιωμένες δυνάμεις.
«Βλέπουμε ένα μοτίβο: οι ανεξάρτητες τουρκικές εταιρείες και το τουρκικό κράτος συνεργάζονται μεταξύ τους στην Αφρική», δήλωσε ο Ali Bilgic, ειδικός στην τουρκική εξωτερική πολιτική στο Πανεπιστήμιο Loughborough, όπως μεταδίδει το
Η Άγκυρα έχει αντλήσει στρατιωτικό εξοπλισμό στη Λιβύη, όπου ένας εμφύλιος πόλεμος οδήγησε σε δύο αντίπαλες κυβερνήσεις, και πούλησε drones Bayraktar TB2 σε χώρες όπως η Νιγηρία, η Μπουρκίνα Φάσο, ο Νίγηρας και το Τόγκο, που πολεμούν τους ισλαμιστές μαχητές στο Σαχέλ.
Τα τουρκικά όπλα είναι σχετικά φθηνά και έχουν λιγότερα γραφειοκρατικά εμπόδια από τα δυτικά όπλα. Το 2021, οι εξαγωγές αεροδιαστημικής και άμυνας της Τουρκίας στην Αφρική υπερπενταπλασιάστηκαν στα 461 εκατομμύρια δολάρια, παρόλο που οι εισβολές στη Δυτική Αφρική την έθεσαν σε άμεσο ανταγωνισμό με τη νατοϊκή Γαλλία, την πρώην αποικιακή δύναμη της περιοχής.
Ο κ. Ερντογάν παρουσίασε την Τουρκία ως μια εναλλακτική λύση για τις εξορυκτικές ευρωπαϊκές δυνάμεις που αποίκησαν την ήπειρο. Δεν σφίγγει τους οικονομικούς μύες αγκιστρώνοντας τις αφρικανικές χώρες σε φθηνά δάνεια όπως η Κίνα ή στέλνοντας τραμπούκους μισθοφόρους όπως η Ρωσία. Σε πολλά αφρικανικά έθνη, η τουρκική εμπλοκή έτυχε θετικής αποδοχής.
Τελικά, λένε οι ειδικοί, η Άγκυρα παίζει ένα μακρύ παιχνίδι στην Αφρική για να εξασφαλίσει μόνιμες σχέσεις σε μέρη που συχνά αγνοούνται. «Καθώς ο κόσμος γίνεται πιο πολυπολικός, όπως γίνεται αντιληπτό στην Άγκυρα, η Τουρκία έχει τη δυνατότητα να ασκήσει την επιρροή της σε διαφορετικές γεωγραφίες όπου η Δύση αφήνει ένα κενό», δήλωσε ο Μπερκάι Μαντιράτσι, ειδικός στην Τουρκία στην Ομάδα Κρίσεων.
Ως αποτέλεσμα, «δεν είναι δυνατό ή σκόπιμο να διαχωριστούν οι τουρκικοί οικονομικοί, πολιτικοί, ανθρωπιστικοί και στρατιωτικοί στόχοι», είπε ο κ. Bilgic. Ωστόσο, η πολιτική του κ. Ερντογάν για την Αφρική αντιμετωπίζει τώρα τη μεγαλύτερη απειλή της μετά τον καταστροφικό σεισμό αυτού του μήνα. Η καταστροφή ακολουθεί χρόνια επιδείνωσης των οικονομικών συνθηκών στην Τουρκία, αφήνοντας τον κ. Ερντογάν ευάλωτο ενόψει των εκλογών αυτό το καλοκαίρι. Ο κ. Mandiraci είπε ότι η καταστροφή θα κάνει την Τουρκία πιο «εσωστρεφή» και θα κάνει αμφιλεγόμενη την εξωτερική βοήθεια, συμπεριλαμβανομένης της Σομαλίας, η οποία βρίσκεται στα πρόθυρα ενός νέου λιμού.
«Εάν η Άγκυρα δεν μπορεί να διατηρήσει την τρέχουσα τάση στην Αφρική για οικονομικούς λόγους», είπε ο κ. Bilgic, «είναι πιθανό το ταξίδι της Τουρκίας στην Αφρική να τελειώσει νωρίτερα από το αναμενόμενο».
