Μια μεγάλη πετρελαιοκηλίδα εξαπλώνεται στον Περσικό Κόλπο, ανοιχτά του νησιού Χαργκ, του βασικού τερματικού σταθμού εξαγωγής αργού πετρελαίου του Ιράν, όπως δείχνουν δορυφορικές εικόνες, προκαλώντας ανησυχίες για την κατάσταση των ιρανικών πετρελαϊκών υποδομών που έχουν δεχτεί πλήγματα από τις ΗΠΑ.

Έκταση άνω των 20 τετραγωνικών μιλίων

Η διαρροή, που εντοπίζεται στα δυτικά παράλια του νησιού, είχε εξαπλωθεί σε έκταση άνω των 20 τετραγωνικών μιλίων έως την Πέμπτη, σύμφωνα με εκτίμηση της Orbital EOS, υπηρεσίας παγκόσμιας παρακολούθησης πετρελαιοκηλίδων. Η εταιρεία ανέφερε ότι ενδέχεται να έχουν διαρρεύσει περισσότερα από 3.000 βαρέλια πετρελαίου.

Άγνωστη η αιτία της διαρροής

Η ακριβής αιτία της διαρροής παραμένει άγνωστη. Ωστόσο οι ιρανικές υποδομές πετρελαίου και φυσικού αερίου έχουν δεχτεί μια σειρά επιθέσεων από τις ΗΠΑ και βρίσκονται υπό μεγάλη πίεση, ενώ μαίνεται η κρίση στα Στενά του Ορμούζ, τη στενή θαλάσσια δίοδο προς τον Περσικό Κόλπο από όπου διέρχεται συνήθως το 20% έως 25% του παγκόσμιου θαλάσσιου εμπορίου πετρελαίου. Την Παρασκευσή, οι ΗΠΑ ανακοίνωσαν ότι χτύπησαν δύο ακόμη δεξαμενόπλοια του Ιράν με αποτέλεσμα να ακολουθήσει ανταλλαγή πυρών.

Πίεση στις εξαγωγές και στους αποθηκευτικούς χώρους

Επίσης ο αποκλεισμός των ΗΠΑ έχει αφήσει δεξαμενόπλοια ακινητοποιημένα, περιορίζοντας τις εξαγωγές και οδηγώντας το Ιράν να εξαντλεί γρήγορα τους διαθέσιμους χώρους αποθήκευσης πετρελαίου, γεγονός που εντείνει τις ανησυχίες για πιθανές διαρροές ή άλλα ατυχήματα στον κόμβο του νησιού Χαργκ. Μεγάλες ποσότητες αργού αποθηκεύονταν ήδη σε δεξαμενόπλοια, αυξάνοντας τον κίνδυνο πετρελαιοκηλίδων, δήλωσε ο Ντάλγκα Χατινόγκλου, αναλυτής του ενεργειακού τομέα του Ιράν στην ανεξάρτητη πρωτοβουλία Iran Open Data.

Πιθανή ρήξη αγωγού ή σκόπιμη απόρριψη

Μια ρήξη σε υποθαλάσσιο αγωγό που συνδέει τον σταθμό με το πετρελαϊκό κοίτασμα Αμπουζάρ, μεγάλο υπεράκτιο πεδίο δυτικά του νησιού Χαργκ, αποτελεί επίσης πιθανή πηγή της διαρροής, σύμφωνα με τον ίδιο. Άλλοι εκτιμούν ότι ενδέχεται να έγινε σκόπιμη απόρριψη πετρελαίου στη θάλασσα λόγω έλλειψης αποθηκευτικού χώρου, χωρίς ωστόσο να υπάρχουν αποδείξεις. Πλοία και εγκαταστάσεις έχουν επίσης υποστεί ζημιές από αμερικανικές και ισραηλινές επιθέσεις, γεγονός που τα καθιστά πιο ευάλωτα σε διαρροές.

«Σε επικίνδυνη κατάσταση το πετρελαϊκό σύστημα του Ιράν»

«Ο ναυτικός αποκλεισμός πιθανότατα έχει οδηγήσει το πετρελαϊκό σύστημα του Ιράν σε μια επικίνδυνη κατάσταση», δήλωσε στους New York Times ο Νίμα Σόκρι, καθηγητής περιβαλλοντικής μηχανικής στο Τεχνολογικό Πανεπιστήμιο του Αμβούργου.

Δυσκολίες στη διακοπή λειτουργίας πετρελαιοπηγών

Όπως εξήγησε, η διακοπή λειτουργίας πετρελαιοπηγών είναι ιδιαίτερα περίπλοκη, καθώς μπορεί να προκαλέσει φραγές στα πηγάδια ή στους αγωγούς ή ακόμη και να βλάψει το υπόγειο κοίτασμα, καθιστώντας την επανεκκίνηση της παραγωγής πιο αργή και δαπανηρή. «Οι πετρελαιοπηγές δεν είναι μηχανές που μπορούν απλώς να κλείσουν και να επανεκκινήσουν κατά βούληση», ανέφερε χαρακτηριστικά ο δρ Σόκρι.

Προς τη Σαουδική Αραβία κινείται η πετρελαιοκηλίδα

Έως το μεσημέρι της Πέμπτης, η πετρελαιοκηλίδα κινούνταν προς τα νότια, κατευθυνόμενη προς τα χωρικά ύδατα της Σαουδικής Αραβίας. Τα ιρανικά κρατικά μέσα ενημέρωσης δεν είχαν μεταδώσει σχετικές πληροφορίες, ενώ το ιρανικό υπουργείο Εξωτερικών δεν απάντησε άμεσα σε αίτημα για σχόλιο. Ο Κεϊβάν Χοσεϊνί, ειδικός σε θέματα ενέργειας και περιβάλλοντος στο Πανεπιστήμιο του Σαουθάμπτον, δήλωσε στους New York Times ότι η διαρροή αντικατοπτρίζει το πώς οι κυρώσεις, οι συγκρούσεις και η χρόνια υποεπένδυση έχουν δυσκολέψει σημαντικά το Ιράν να εκσυγχρονίσει, να συντηρήσει και να αντικαταστήσει κρίσιμες πετρελαϊκές υποδομές.

Τεράστιος ο κίνδυνος ρύπανσης στον Περσικό Κόλπο

Ο Περσικός Κόλπος, μεγάλο μέρος του οποίου είναι ρηχό, δέχεται ολοένα και μεγαλύτερες πιέσεις από την άνοδο της θερμοκρασίας, την αλατότητα, τη ρύπανση και την παράκτια ανάπτυξη, ανέφερε. Το πετρέλαιο μπορεί να κατακαθίσει στα ιζήματα και στις ακτές, προκαλώντας ιδιαίτερα σοβαρές επιπτώσεις σε μαγκρόβια δάση, κοραλλιογενείς κοινότητες, θαλασσοπούλια, χελώνες και περιοχές αναπαραγωγής θαλάσσιων οργανισμών.

Κίνδυνος περιφερειακής περιβαλλοντικής κρίσης

Μια διαρροή κοντά στο νησί Χαργκ θα μπορούσε να επηρεάσει την αλιεία, τις παράκτιες κοινότητες, τις μονάδες αφαλάτωσης, τα θαλάσσια οικοσυστήματα και τα ευαίσθητα περιβαλλοντικά συστήματα του Περσικού Κόλπου, προειδοποίησε ο δρ Χοσεϊνί. «Ακόμη και μια διαρροή που θεωρείται διαχειρίσιμη μπορεί να εξελιχθεί σε ευρύτερη περιφερειακή περιβαλλοντική κρίση, αν υπάρξει καθυστέρηση στην αντιμετώπισή της», σημείωσε.