Στον δημόσιο διάλογο επανήλθε εκ νέου το ζήτημα της «Πράσινης Γραμμής», μετά τις νέες προκλήσεις και τουρκικές παραβιάσεις στην περιοχή της Δένειας. Τις αμέσως επόμενες μέρες θα πραγματοποιηθεί συνάντηση με εκπροσώπους των Ηνωμένων Εθνών, στο ανώτερο δυνατό επίπεδο, ενώ θα γίνει και παράλληλη συζήτηση στη Νέα Υόρκη για αντιμετώπιση του θέματος.

Ποια είναι όμως ακριβώς η ιστορία της Πράσινης Γραμμής και ποιο καθεστώς διέπει την περιοχή αυτή;

Γενικά

H Πράσινη Γραμμή ή επίσημα «Παρεμβαλλόμενη γραμμή του Ο.Η.Ε. στην Κύπρο» είναι σήμερα  η γραμμή κατάπαυσης του πυρός. Όπως και όλα τα εδάφη του νησιού, τα εδάφη εντός της Πράσινης Γραμμής ανήκουν στην Κυπριακή Δημοκρατία, κάτι το οποίο η Τουρκία αμφισβητεί.  Δημιουργήθηκε για πρώτη φορά στις 30 Δεκεμβρίου του 1963, μετά από συμφωνία Ελλήνων, Τούρκων και Άγγλων, όταν ξέσπασαν οι πρώτες σοβαρές διακοινοτικές ταραχές της τουρκοανταρσίας. Από το 2003 το ψευδοκράτους του Αττίλα αποφάσισε να επιτρέψει τη διέλευσή της προς τα Κατεχόμενα και έχει ανοίξει αρκετά σημεία διέλευσης.

Γιατί «Πράσινη Γραμμή»

Ο Βρετανός αξιωματικός της Βασιλικής Πολεμικής Αεροπορίας που χάραξε αρχικά την Πράσινη Γραμμή στη Λευκωσία, είναι ο Captain Mark Hobden. Ήταν ημέρα των Χριστουγέννων του 1963, όταν στην RAF Ακρωτηρίου, ο Hobden, που ήταν επιφορτισμένος με το No 3 Wing, το σύνταγμα της RAF, έλαβε εντολή να σπεύσει  αμέσως στη μονάδα του στη Λευκωσία, με αφορμή την κλιμάκωση της βίας εκεί μεταξύ Ε/κ και Τ/κ. Οι εντολές που έλαβε ο Hobden ήταν να  διαχωρίσει τις αντιμαχόμενες πλευρές. Όταν  η κατάσταση σταθεροποιήθηκε, ο τότε διοικητής των βρετανικών δυνάμεων στην Κύπρο στρατηγός Young κάλεσε σε συνάντηση τους ανώτερους αξιωματούχους του για να αναθεωρήσουν την κατάσταση και κατά τη διάρκεια αυτής της συνάντησης ο Hobden πρότεινε πού θα έπρεπε να γίνει ο διαχωρισμός της πόλης της Λευκωσίας.  Aκολούθως πήρε ένα πράσινο μολύβι και έκανε τη διαίρεση, τη λεγόμενη «Πράσινη Γραμμή», η οποία στη συνέχεια εκτάθηκε κατά μήκος του νησιού.

Ο Ηobden 

Η γραμμή αυτή εκτείνεται πλέον σε μήκος 300 χλμ. και χωρίζει το νότιο από το βόρειο μέρος του νησιού. Σήμερα την Πράσινη Γραμμή ελέγχουν άνδρες των Ηνωμένων Εθνών (Ο.Η.Ε.), οι οποίοι φροντίζουν για τη διατήρηση της ομαλότητας στην περιοχή. Ονομάζεται, επίσης, Νεκρή Ζώνη.

Κανονισμός Πράσινη Γραμμής

Ο «Κανονισμός της Πράσινης Γραμμής» (κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 866/2004 του Συμβουλίου για το καθεστώς βάσει του άρθρου 2 του Πρωτοκόλλου 10 της Πράξης Προσχώρησης) εγκρίθηκε στις 29 Απριλίου του 2004 και τέθηκε σε ισχύ κατά την περίοδο της ένταξης της Κύπρου στην ΕΕ. Ο κανονισμός θεσπίζει ειδικούς κανόνες σχετικά με τη διέλευση των εμπορευμάτων, των υπηρεσιών και των προσώπων μέσω της γραμμής μεταξύ των περιοχών που τελούν υπό τον αποτελεσματικό έλεγχο της κυβέρνησης της Κυπριακής Δημοκρατίας και των περιοχών στις οποίες η κυβέρνηση της Κυπριακής Δημοκρατίας δεν ασκεί αποτελεσματικό έλεγχο. Ο ίδιος κανονισμός, παράλληλα, ορίζει ότι η γραμμή δεν αποτελεί εξωτερικό σύνορο της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ο κανονισμός έχει ως στόχο την περαιτέρω διευκόλυνση της κυκλοφορίας των εμπορευμάτων και προσώπων από τη γραμμή, συμβάλλοντας έτσι στην ενοποίηση της νήσου.

Έκτοτε, υπήρξε σειρά κανονισμών και αποφάσεων για την Πράσινη Γραμμή, με τελευταία την .

Αρκετοί  Ε/κ επιχειρηματίες του τουρισμού ή και απασχολούμενοι σε άλλους κλάδους αγοράζουν τ/κ είδη επίπλων ή άλλων ειδών που επιτρέπει ο Κανονισμός της Πράσινης Γραμμής, μέχρι το επιτρεπόμενο όριο των €260 ανά επίσκεψη.

Πηγή: