Τα ελληνικά F-35 δεν είναι απλά ένα ακόμα μαχητικό αεροσκάφος που έρχεται να προστεθεί στην Πολεμική Αεροπορία. Είναι μια πλατφόρμα που μπορεί να αλλάξει εντελώς τους κανόνες του παιχνιδιού στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο. Και αν το ίδιο το αεροσκάφος είναι εντυπωσιακό, τότε τα όπλα που μπορεί να μεταφέρει είναι αυτά που πραγματικά προκαλούν δέος.
Σήμερα δεν θα μιλήσουμε με γενικότητες και θεωρίες. Θα δούμε συγκεκριμένους πυραύλους που μπορούν να εξοπλίσουν τα ελληνικά F-35, πόσο κοστίζουν, ποιες είναι οι δυνατότητές τους, πόσο ρεαλιστικό είναι να τους αποκτήσει η Ελλάδα και πότε θα μπορούσαμε να τους δούμε σε ελληνική υπηρεσία.
Και όσο προχωράμε στη λίστα, τα πράγματα γίνονται όλο και πιο εντυπωσιακά, μέχρι να φτάσουμε σε ένα όπλο που ακόμη βρίσκεται υπό ανάπτυξη και ίσως αποτελέσει τον απόλυτο εφιάλτη κάθε αντίπαλου μαχητικού της επόμενης δεκαετίας.
Ποια χώρα έχει τους καλύτερους πιλότους στο ΝΑΤΟ
AIM-9X SIDEWINDER BLOCK II
Ξεκινάμε με τον πιο «ταπεινό» της λίστας, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι είναι λιγότερο επικίνδυνος. Ο AIM-9X Sidewinder είναι ο βασικός πύραυλος αερομαχίας μικρής εμβέλειας των Ηνωμένων Πολιτειών και ήδη βρίσκεται σε υπηρεσία σε πολλές δυτικές αεροπορίες.
Η μέγιστη εμβέλειά του φτάνει περίπου τα 35 χιλιόμετρα, ενώ η πραγματική του δύναμη βρίσκεται στην εξαιρετική ευελιξία και στον υπέρυθρο αισθητήρα τελευταίας γενιάς που διαθέτει. Ο πιλότος μπορεί να στοχεύσει έναν αντίπαλο ακόμα και αν αυτός δεν βρίσκεται ακριβώς μπροστά από το αεροσκάφος, χρησιμοποιώντας το κράνος στόχευσης.
Για το F-35, ο AIM-9X είναι σχεδόν δεδομένος εξοπλισμός. Οι Ηνωμένες Πολιτείες ήδη τον χρησιμοποιούν επιχειρησιακά στο αεροσκάφος και θεωρείται η προφανής επιλογή για την Ελλάδα.
Το κόστος κάθε πυραύλου κυμαίνεται περίπου στο 1 έως 1,2 εκατομμύριο δολάρια, ενώ η πιθανότητα ελληνικής προμήθειας αγγίζει σχεδόν το 100%.
Πρακτικά, αν τα πρώτα ελληνικά F-35 παραδοθούν γύρω στο 2028 ή το 2029, είναι σχεδόν βέβαιο ότι ο AIM-9X θα βρίσκεται ήδη στις αποθήκες της Πολεμικής Αεροπορίας.
AIM-120D AMRAAM
Αν ο AIM-9X είναι ο βασιλιάς των κοντινών αερομαχιών, ο AIM-120D είναι ο βασικός εκτελεστής στις μεγάλες αποστάσεις.
Πρόκειται για τον πιο προηγμένο επιχειρησιακό AMRAAM που διαθέτουν σήμερα οι Ηνωμένες Πολιτείες, με εμβέλεια που ξεπερνά τα 160 χιλιόμετρα και προηγμένο ενεργό ραντάρ στο τελικό στάδιο της πτήσης.
Το F-35 μπορεί να μεταφέρει έως και τέσσερις AIM-120D εσωτερικά χωρίς να θυσιάζει τα χαρακτηριστικά stealth του, κάτι που σημαίνει ότι μπορεί να εντοπίσει και να καταρρίψει έναν στόχο πριν καν γίνει αντιληπτό.
Το κόστος κάθε πυραύλου κυμαίνεται περίπου στα 2 εκατομμύρια δολάρια, ενώ η Ελλάδα έχει ήδη λάβει έγκριση για προμήθεια AIM-120 μέσω του πακέτου που συνοδεύει τα F-35.
Αυτό σημαίνει ότι δεν μιλάμε για ένα υποθετικό σενάριο αλλά για ένα όπλο που πιθανότατα θα αποτελεί τον βασικό πύραυλο αεροπορικής υπεροχής της Ελλάδας από το τέλος της δεκαετίας.
SPEAR 3
Εδώ αρχίζουν τα πραγματικά ενδιαφέροντα.
Ο βρετανικός SPEAR 3 δεν είναι ένας απλός πύραυλος αλλά ένα μικρό έξυπνο όπλο cruise που σχεδιάστηκε ειδικά για το F-35.
Διαθέτει μικρό κινητήρα turbojet και εμβέλεια που ξεπερνά τα 140 χιλιόμετρα, ενώ μπορεί να προσβάλει στόχους ξηράς και ναυτικούς στόχους με εξαιρετική ακρίβεια.
Το πιο εντυπωσιακό όμως είναι ότι ένα F-35 μπορεί να μεταφέρει μέχρι και οκτώ SPEAR 3 εσωτερικά, διατηρώντας ταυτόχρονα το stealth προφίλ του.
Με άλλα λόγια, ένα μόνο ελληνικό F-35 θα μπορούσε θεωρητικά να εξαπολύσει οκτώ ταυτόχρονες επιθέσεις εναντίον ραντάρ, αντιαεροπορικών συστημάτων ή πολεμικών πλοίων από τεράστια απόσταση.
Το κόστος υπολογίζεται περίπου στο μισό εκατομμύριο δολάρια ανά πύραυλο, κάτι αρκετά χαμηλό για τις δυνατότητές του.
Το πρόβλημα είναι ότι ο SPEAR 3 δεν έχει ακόμη ολοκληρώσει πλήρως την ενσωμάτωσή του στο F-35 και η Ελλάδα μέχρι στιγμής δεν έχει δείξει επίσημο ενδιαφέρον.
Παρόλα αυτά, εάν η Πολεμική Αεροπορία θελήσει να εκμεταλλευτεί πλήρως τις δυνατότητες του F-35 ως πλατφόρμα καταστολής αντιαεροπορικής άμυνας, τότε ο SPEAR 3 αποτελεί μία εξαιρετικά ελκυστική επιλογή για τη δεκαετία του 2030.
AGM-158 JASSM-ER
Τώρα περνάμε σε ένα όπλο που μπορεί να αλλάξει στρατηγικές ισορροπίες.
Ο JASSM-ER είναι πύραυλος cruise χαμηλής παρατηρησιμότητας με εμβέλεια σχεδόν 1.000 χιλιομέτρων.
Αυτό σημαίνει ότι ένα ελληνικό F-35 που απογειώνεται από την ηπειρωτική Ελλάδα θα μπορούσε θεωρητικά να πλήξει στόχους βαθιά μέσα στην αντίπαλη ενδοχώρα χωρίς να χρειαστεί να πλησιάσει τα εχθρικά αντιαεροπορικά συστήματα.
Η πολεμική κεφαλή του ζυγίζει περίπου 450 κιλά και είναι σχεδιασμένη για καταστροφή υπόγειων εγκαταστάσεων, κέντρων διοίκησης και κρίσιμων στρατηγικών στόχων.
Το κόστος κάθε πυραύλου φτάνει περίπου τα 1,5 με 2 εκατομμύρια δολάρια.
Το σημαντικότερο όμως είναι ότι η Ελλάδα έχει ήδη ανακοινώσει επίσημα την πρόθεσή της να αποκτήσει JASSM στο πλαίσιο του εξοπλισμού των ελληνικών F-35.
Με άλλα λόγια, ο συγκεκριμένος πύραυλος είναι ίσως το πιο πιθανό νέο στρατηγικό όπλο της Πολεμικής Αεροπορίας μέσα στα επόμενα χρόνια.
Το τεράστιο εξοπλιστικό πακέτο που είχε υποσχεθεί η Αμερική στην Ελλάδα αλλά δεν έφτασε ποτέ
METEOR
Αν υπάρχει ένας πύραυλος που έχει προκαλέσει ατελείωτες συζητήσεις στην Ευρώπη, αυτός είναι ο Meteor.
Ο ευρωπαϊκός πύραυλος αέρος-αέρος χρησιμοποιεί κινητήρα ramjet αντί για συμβατικό πυραυλοκινητήρα και διατηρεί υψηλή ταχύτητα μέχρι και τα τελευταία δευτερόλεπτα πριν την πρόσκρουση.
Η επίσημη εμβέλειά του ξεπερνά τα 200 χιλιόμετρα, όμως το πραγματικό του πλεονέκτημα είναι η τεράστια περιοχή από την οποία ο στόχος δεν μπορεί πλέον να διαφύγει.
Στην πράξη, ένας αντίπαλος πιλότος έχει πολύ μικρότερα περιθώρια ελιγμών σε σχέση με έναν συμβατικό πύραυλο όπως ο AMRAAM.
Η Ελλάδα ήδη διαθέτει Meteor μέσω των Rafale, γεγονός που καθιστά το όπλο ιδιαίτερα ελκυστικό και για τα F-35.
Ωστόσο εδώ εμφανίζεται ένα σημαντικό εμπόδιο. Η ενσωμάτωση του Meteor στο F-35 αφορά κυρίως τα βρετανικά F-35B και ακόμη δεν έχει ολοκληρωθεί για όλες τις εκδόσεις του αεροσκάφους.
Επομένως η πιθανότητα να δούμε ελληνικά F-35A με Meteor υπάρχει, αλλά δύσκολα θα συμβεί πριν από τα μέσα της δεκαετίας του 2030.
Αν όμως τελικά πραγματοποιηθεί, τότε η Ελλάδα θα διαθέτει ίσως τον πιο επικίνδυνο συνδυασμό stealth μαχητικού και πυραύλου αεροπορικής υπεροχής στην Ευρώπη.
BONUS: AIM-260 JATM
Και φτάνουμε στο απόλυτο όπλο του μέλλοντος.
Ο AIM-260 JATM αναπτύσσεται αυτή τη στιγμή από τις Ηνωμένες Πολιτείες ως ο διάδοχος του AIM-120 AMRAAM και ο κύριος λόγος ύπαρξής του είναι η αντιμετώπιση των νέων κινεζικών πυραύλων πολύ μεγάλης εμβέλειας.
Οι ακριβείς προδιαγραφές του παραμένουν απόρρητες, όμως οι περισσότερες εκτιμήσεις μιλούν για εμβέλεια που πιθανότατα θα ξεπερνά τα 250 ή ακόμα και τα 300 χιλιόμετρα.
Το εντυπωσιακό είναι ότι θα έχει σχεδόν τις ίδιες διαστάσεις με τον AIM-120, επιτρέποντας στο F-35 να μεταφέρει τον ίδιο αριθμό πυραύλων εσωτερικά.
Αυτό σημαίνει ότι ένα stealth μαχητικό θα μπορεί να εκτοξεύει πυραύλους από αποστάσεις που μέχρι πριν από λίγα χρόνια θεωρούνταν αδιανόητες για αερομαχίες.
Το κόστος του πιθανότατα θα ξεπερνά τα 3 εκατομμύρια δολάρια ανά μονάδα, ενώ μέχρι σήμερα δεν υπάρχει καμία επίσημη πληροφορία για εξαγωγές σε συμμαχικές χώρες.
Είναι λοιπόν ρεαλιστικό να αποκτήσει η Ελλάδα AIM-260;
Βραχυπρόθεσμα μάλλον όχι.
Μακροπρόθεσμα όμως, εάν οι Ηνωμένες Πολιτείες αποφασίσουν να επιτρέψουν εξαγωγές σε στενούς συμμάχους και η Ελλάδα συνεχίσει να επενδύει στην αμερικανική αεροπορική τεχνολογία, τότε δεν αποκλείεται να δούμε ελληνικά F-35 εξοπλισμένα με JATM προς το τέλος της δεκαετίας του 2030 ή στις αρχές της δεκαετίας του 2040.
Και αν συμβεί αυτό, τότε η έννοια της αερομαχίας στο Αιγαίο πιθανότατα θα αλλάξει για πάντα.
Τα ελληνικά F-35 από μόνα τους αποτελούν ήδη ένα τεράστιο τεχνολογικό άλμα για την Πολεμική Αεροπορία. Όμως η πραγματική τους δύναμη δεν βρίσκεται μόνο στο stealth ή στους αισθητήρες τους.
Βρίσκεται στα όπλα που μπορούν να μεταφέρουν.
Από τους δοκιμασμένους AIM-9X και AIM-120 μέχρι τους στρατηγικούς JASSM και τους μελλοντικούς AIM-260, η Ελλάδα αποκτά πρόσβαση σε μία εντελώς διαφορετική κατηγορία αεροπορικής ισχύος.
Το ερώτημα πλέον δεν είναι αν τα F-35 θα αλλάξουν τις ισορροπίες στην περιοχή.
Το ερώτημα είναι πόσο γρήγορα θα αρχίσουν να τις αλλάζουν.
