Ο Υπουργός Εξωτερικών Χακάν Φιντάν δήλωσε το Σάββατο ότι η Σαουδική Αραβία ενδέχεται να χρειαστεί υποστήριξη σε στρατιωτικό επίπεδο εν μέσω της συνεχιζόμενης σύγκρουσής της με τις δυνάμεις των Χούθι στην Υεμένη, και ότι η Τουρκία, ως μέλος της «Συμμαχίας της Μέκκας», θα θέσει το ζήτημα στο Πακιστάν και θα μπορούσε να παρέχει την απαραίτητη τεχνική βοήθεια, αναφέρει, επισημαίνοντας:

Φιντάν: " H Τουρκία μπορεί να παρέχει τεχνική βοήθεια στη Σ. Αραβία ως απόρροια της Συμφωνίας της Μέκκας"

"Μιλώντας σε ζωντανή συνέντευξη στο τουρκικό τηλεοπτικό δίκτυο NTV, ο Φιντάν δήλωσε ότι η εδαφική ακεραιότητα και η κυριαρχία του Ριάντ έχουν δεχθεί σοβαρή επίθεση και ότι η Τουρκία, δεσμευμένη από τις υποχρεώσεις της συμμαχίας, στέκεται αλληλέγγυα προς τη Σαουδική Αραβία.

«Η Σαουδική Αραβία ενδέχεται να χρειαστεί υποστήριξη σε στρατιωτικό επίπεδο. Ως Συμμαχία της Μέκκας, θα συζητήσουμε το θέμα με το Πακιστάν και μπορούμε να παρέχουμε την απαραίτητη τεχνική υποστήριξη», δήλωσε ο Φιντάν.

Πρόσθεσε ότι το τουρκικό Υπουργείο Εξωτερικών καταδίκασε τις επιθέσεις σε πετρελαϊκές υποδομές κοντά στη Μέκκα και ανέφερε ότι η συμμαχία παρακολουθεί στενά την κατάσταση, σημειώνοντας ότι τυχόν στρατιωτικές ανάγκες πιθανότατα θα αφορούν συγκεκριμένους τεχνικούς τομείς.

Η Συμμαχία της Μέκκας αποκτά δυναμική

Ο Φιντάν δήλωσε ότι η Συμμαχία της Μέκκας —ένα περιφερειακό σχήμα το οποίο χαρακτήρισε ανοιχτό σε χώρες της περιοχής— προχωρά με ταχείς ρυθμούς, βασιζόμενη σε αυτό που ονόμασε «πολύ ισχυρή συλλογική βούληση».

Ανέφερε ότι τα επόμενα βήματα περιλαμβάνουν την ανάπτυξη προσωπικού και τη δημιουργία αρχηγείου, ενώ αναμένονται συνομιλίες για νέα μέλη μόλις ολοκληρωθούν αυτά τα θεσμικά βήματα.

Απαντώντας σε σχόλια από το Ισραήλ και το Ιράν που υποστήριζαν ότι η συμμαχία υπάρχει μόνο στα χαρτιά, ο Φιντάν απέρριψε τους ισχυρισμούς, υπενθυμίζοντας ότι η Τουρκία είναι μέλος του ΝΑΤΟ από το 1952.

Δήλωσε ότι τέτοιου είδους σχόλια αντικατοπτρίζουν την αντίληψη περί απειλής που έχουν όσοι τα διατυπώνουν και προέβλεψε ότι η συμμαχία θα αποδειχθεί καθοριστικής σημασίας («game changer»). 

Η προέλαση των Χούτι στο Μπαμπ ελ Μαντέμπ αυξάνει τον επείγοντα χαρακτήρα της κατάστασης

Ο Φιντάν δήλωσε ότι οι δυνάμεις των Χούτι έχουν σχεδόν αποκτήσει τον έλεγχο του στενού Μπαμπ ελ Μαντέμπ, χαρακτηρίζοντας την κατάσταση ολοένα και πιο περίπλοκη.

Ανέφερε ότι οι συνομιλίες μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ιράν έχουν «παγώσει» εδώ και αρκετούς μήνες, με τις δύο πλευρές να ερμηνεύουν πλέον τη συνεχιζόμενη διαδικασία με διαφορετικό τρόπο, προς όφελος της καθεμιάς.

Εξέφρασε την ελπίδα ότι θα γίνουν αποδεκτές νέες προτάσεις, προειδοποιώντας ότι οι οικονομικές επιπτώσεις της κρίσης έχουν αρχίσει να ξεπερνούν τα ανεκτά όρια.

Ο Φιντάν σημείωσε ότι υπάρχουν πολλές πρωτοβουλίες για την επίλυση του αδιεξόδου, αλλά τόνισε ότι αυτές πρέπει να αποφέρουν αποτελέσματα αποδεκτά από τα εμπλεκόμενα μέρη.

Κατηγορίες κατά του Νετανιάχου ότι χρησιμοποιεί την Τουρκία για πολιτικό όφελος

Αναφερόμενος στο Ισραήλ, ο Φιντάν δήλωσε ότι ο Πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου επιδιώκει να παρουσιαστεί ως αναντικατάστατος προκειμένου να ενισχύσει την εσωτερική πολιτική του θέση, και ότι η εχθρότητα απέναντι στην Τουρκία αποτελεί παράγωγο αυτής της προσπάθειας. «Δεν το αντιμετωπίζουμε αυτό επιπόλαια», είπε.

Ανέφερε ότι η Τουρκία ελπίζει πως το Ισραήλ θα υιοθετήσει μια εξωτερική πολιτική βασισμένη στην ειρήνη, τον αμοιβαίο σεβασμό και τη συνεργασία, προειδοποιώντας ότι η εναλλακτική λύση θα άφηνε το Ισραήλ όλο και πιο απομονωμένο και αναγκασμένο να επωμιστεί το κόστος μαζί με την υπόλοιπη περιοχή.

Δήλωσε ότι το Ισραήλ συνιστά απειλή «όχι μόνο για την περιοχή αλλά και για τον κόσμο» και πρόσθεσε ότι η ευρύτερη διεθνής κοινότητα αναζητά, ομόφωνα, τρόπους αντιμετώπισης των πολιτικών του Νετανιάχου.

Ο Φιντάν είπε ότι η Τουρκία γνωρίζει καλά τη στρατηγική της θέση και σχεδιάζει προσεκτικά τα βήματά της, τονίζοντας ότι η Άγκυρα δεν ενεργεί ποτέ μόνη της και επισημαίνοντας τις περιφερειακές της συνεργασίες.

Δήλωσε ότι η Τουρκία δεν θα παρασυρθεί σε αυτό που αποκάλεσε φθηνές προκλήσεις και εξέφρασε τη βεβαιότητα ότι θα δοθεί η κατάλληλη απάντηση για όσο διάστημα συνεχίζεται η συμπεριφορά του Ισραήλ, προσθέτοντας ότι πιστεύει πως η ευρύτερη διαδικασία θα λειτουργήσει τελικά υπέρ του παλαιστινιακού λαού.

Αναφορά για Συρία- Γάζα- Μαύρη θάλασσα-Αιγαίο

Συρία

Ο Φιντάν αναφέρθηκε στην πρόσφατη επίσκεψή του στη Συρία, όπου συναντήθηκε με τον Πρόεδρο Άχμεντ αλ-Σαράα.

Δήλωσε ότι οι δύο χώρες πρέπει να επανεξετάζουν τακτικά μεγάλο αριθμό κοινών ζητημάτων, δεδομένων των κοινών συνόρων μήκους 911 χιλιομέτρων, όπως  η σταθερότητα, η ασφάλεια και η ανάπτυξη των οποίων έχουν σημασία για την Άγκυρα.

Ανέφερε ότι μετέφερε μηνύματα από τον Πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν και ότι οι συνομιλίες κάλυψαν θέματα περιφερειακής σταθερότητας, κινδύνων, της διαδικασίας ενσωμάτωσης και της συνεργασίας για την καταπολέμηση της τρομοκρατίας.

Μεταξύ των συγκεκριμένων αποτελεσμάτων της επίσκεψης είναι η διατήρηση της τουρκικής γλώσσας ως μαθήματος επιλογής στο συριακό εκπαιδευτικό πρόγραμμα.

Όσον αφορά την ενσωμάτωση ένοπλων ομάδων, συμπεριλαμβανομένων των SDF, στις κρατικές δομές της Συρίας, ο Φιντάν δήλωσε ότι και οι δύο πλευρές φαίνεται να επιθυμούν την προώθηση της διαδικασίας με ελεγχόμενο τρόπο, αν και απαιτείται προσεκτική παρακολούθηση μέχρι να πληρούνται όλες οι προϋποθέσεις και να ολοκληρωθεί η διαδικασία.

Γάζα

Σχετικά με τη Γάζα, ο Φιντάν δήλωσε ότι η διαδικασία κατάπαυσης του πυρός απέτυχε να περάσει από την πρώτη στη δεύτερη φάση, περίπου έναν μήνα μετά την έναρξη της εφαρμογής της.

Ανέφερε ότι η Χαμάς τήρησε τις υποχρεώσεις της, έστω και με δυσκολία, ενώ το Ισραήλ δεν το έπραξε και, αντιθέτως, προβάλλει νέα αιτήματα. Δήλωσε ότι η παρεμπόδιση εκ μέρους του Ισραήλ εμποδίζει την πρόοδο και ότι η ανθρωπιστική βοήθεια δεν παραδίδεται με τον απαιτούμενο ρυθμό, αναφέροντας ενδεικτικά τους ισραηλινούς περιορισμούς στην είσοδο υλικών στέγασης και προκατασκευασμένων οικημάτων που είναι απαραίτητα για τη στέγαση στη Γάζα.

Ανέφερε επίσης ότι πολλές αραβικές χώρες διατηρούν επιφυλάξεις για τη Χαμάς λόγω του χαρακτήρα της οργάνωσης.

Μαύρη θάλασσα

Όσον αφορά τη Μαύρη Θάλασσα, ο Φιντάν δήλωσε ότι η Τουρκία έχει αποστείλει προτάσεις αποκλιμάκωσης στα εμπλεκόμενα μέρη και αναμένει απάντηση, αν και επισήμανε ότι μια βιώσιμη λύση φαντάζει δύσκολη προς το παρόν.

Παρουσίασε το δίλημμα που αντιμετωπίζουν οι δύο πλευρές ως εξής: είτε τη συνέχιση ενός πολέμου —του οποίου η καταστροφικότητα έχει αναγνωριστεί επαρκώς— μέχρις ότου αυτός εκτονωθεί από μόνος του, είτε την επίτευξη μιας λογικής διευθέτησης για τον τερματισμό της περαιτέρω αμοιβαίας καταστροφής.

Τόνισε ότι η ύψιστη προτεραιότητα παραμένει η αποκατάσταση των εξαγωγών σιτηρών από τη Μαύρη Θάλασσα, σημειώνοντας ότι, σε αντίθεση με την ενέργεια, τα σιτηρά αποτελούν προϊόν που πωλείται και από τις δύο πλευρές της σύγκρουσης.

Αιγαίο

Σχετικά με το Αιγαίο, ο Φιντάν δήλωσε ότι οι σχέσεις της Τουρκίας με την Ελλάδα έχουν εμπλακεί στην εσωτερική πολιτική σκηνή της Ελλάδας, καθώς ορισμένοι Έλληνες αξιωματούχοι χρησιμοποιούν την Τουρκία ως θέμα πολιτικής αντιπαράθεσης, ιδίως ενόψει της εκλογικής περιόδου.

Ανέφερε ότι η Άγκυρα είχε καταλήξει σε κοινή αντίληψη με την τρέχουσα ελληνική κυβέρνηση για τη διαχείριση των διαφορών και την αποφυγή αιφνιδιασμών, ωστόσο τα κόμματα της αντιπολίτευσης στην Ελλάδα συνεχίζουν να ασκούν κριτική στην κυβέρνηση για το συγκεκριμένο ζήτημα.

Επισήμανε ότι οι τουρκικές ένοπλες δυνάμεις και οι μονάδες της ακτοφυλακής παραμένουν σε ευαίσθητη θέση και εξέφρασε την ελπίδα ότι δεν θα υπάρξουν απερίσκεπτες ενέργειες, προσθέτοντας ότι ο Ερντογάν έχει επιδιώξει την επίλυση των εκκρεμών ζητημάτων μέσω απευθείας επαφών με κάθε διαδοχική ελληνική κυβέρνηση".

Αποτίμηση-Συμπεράσματα

Με βάση τα παραπάνω εξάγονται τα εξής συμπεράσματα:

1. Η Τουρκία θα συνδράμει την Σαουδική Αραβία στην ένοπλη αντιπαράθεσή της με τους Χούθι προσφέροντας "τεχνική υποστήριξη" αρχικά, πράγμα που σημαίνει  κατά βάση επιτήρηση  και όχι άμεση στρατιωτική εμπλοκή της με προσωπικό και μέσα.

Ωστόσο θα επιδιώξει την δημιουργία Κοινού αρχηγείου στη βάση της Συμφωνίας της Μέκκας, προσβλέποντας στην συμμετοχή στρατιωτικού προσωπικού προς τούτο από Τουρκία- Σαουδική Αραβία -Πακιστάν, κάτι το οποίο κατά την εκτίμησή μας θα αποτελεί τον θεμέλιο λίθο για απο κοινού στρατιωτική σχεδίαση παρέμβασης μεταξύ των 3 χωρών σε περίπτωση εμπόλεμης κατάστασης μιας εξ αυτών με άλλη χώρα.

Αυτό εφόσον υλοποιηθεί θα είναι μια άκρως ανησυχητική εξέλιξη για Ελλάδα-Κύπρο-Ισραήλ.

2. Ο Φιντάν επιχειρεί να διαχωρίσει τον Νετανιάχου από το Ισραήλ, προσβλέποντας σε ήττα του στις επικείμενες εκλογές, κάνοντας ένα "χλιαρό" άνοιγμα για εξομάλυνση των σχέσεων Τελ Αβιβ-Άγκυρας μελλοντικά.

3. Οι αναφορές του Τούρκου ΥΠΕΞ  για Συρία-Γάζα-Μαύρη θάλασσα , υποδηλώνουν  τις τουρκικές προτεραιότητες για όσο το δυνατόν  τουρκική βαθύτερη διείσδυση στην γειτονική τους χώρα, με προμετωπίδα την τουρκική γλώσσα να διδάσκεται ως προεραιτική στη Συρία, προσβλέποντας παράλληλα στην πλήρη ενσωμάτωση των Κούρδων SDF στις Συριακές Ένοπλες Δυνάμεις, στην σταδιακή βελτίωση των συνθηκών διαβίωσης και στέγασης των Παλαιστινίων στη Γάζα, στην επίτευξη διακανονισμού μεταξύ Ουκρανίας-Ρωσίας για ασφαλή υλοποίηση μεταφοράς σιτηρών μέσω Μαύρης θάλασσας.

4. Για την ένταση με την χώρα μας, την απέδωσε στην προεκλογική περίοδο και στην αντιπολίτευση, λέγοντας ότι η Άγκυρα είχε καταλήξει σε κοινή αντίληψη με την τρέχουσα ελληνική κυβέρνηση για τη διαχείριση των διαφορών και την αποφυγή αιφνιδιασμών,  προσθέτοντας ότι ο Ερντογάν έχει επιδιώξει την επίλυση των εκκρεμών ζητημάτων μέσω απευθείας επαφών με κάθε διαδοχική ελληνική κυβέρνηση".

Επισήμανε ωστόσο ότι οι τουρκικές ένοπλες δυνάμεις και οι μονάδες της ακτοφυλακής παραμένουν σε ευαίσθητη θέση και εξέφρασε την ελπίδα ότι δεν θα υπάρξουν απερίσκεπτες ενέργειες, προειδοποιώντας ουσιαστικά για στρατιωτική αναμέτρηση αν η Ελλάδα επιχειρήσει να ασκήσει τα δικαιώματά της με βάση  το Δίκαιο της Θάλασσας.