Ο Πρόεδρος του Αζερμπαϊτζάν, Ιλχάμ Αλίεφ, δεν παρέστη στη σύνοδο των τουρκόφωνων κρατών την Παρασκευή, παρά την προσωπική πρόσκληση που έλαβε από τον Τούρκο ομόλογό του, γεγονός που αναδεικνύει τις αυξανόμενες εντάσεις μεταξύ των ιστορικών συμμάχων, οι οποίες αφορούν ζητήματα εσωτερικής και περιφερειακής πολιτικής, αναφέρει επισημαίνοντας:

Στο "ναδίρ" οι σχέσεις Τουρκίας-Αζερμπαϊτζάν

Οι σχέσεις μεταξύ Τουρκίας και Αζερμπαϊτζάν έχουν διαταραχθεί τις τελευταίες εβδομάδες, καθώς Τούρκοι αξιωματούχοι άσκησαν κριτική στην απόφαση του Μπακού να επιβάλει περιορισμούς στη χρήση μαντίλας, στο πλαίσιο νέων κανονισμών για τις σχολικές στολές που διέπονται από κοσμικές αρχές.

Ο Αλίεφ και άλλοι Αζέροι αξιωματούχοι προειδοποίησαν κατά της παρέμβασης στις υποθέσεις του Μπακού —χωρίς ωστόσο να κατονομάσουν την Τουρκία.

Ο "λαγός" του Ερντογάν ονειρεύεται κατάληψη των νησιών του Αιγαίου σε μία εβδομάδα

Πρόκειται για μια σπάνια ρωγμή στη συμμαχία εθνών που βρίσκονται στην καρδιά μιας κατακερματισμένης περιοχής.

Μια περαιτέρω επιδείνωση των σχέσεων θα μπορούσε να πλήξει τις φιλοδοξίες της Τουρκίας για ενίσχυση της επιρροής της σε μια περιοχή όπου η Ρωσία ασκεί παραδοσιακά κυρίαρχη επιρροή.

Η διαμάχη για τη μαντίλα αποτελεί "σύμπτωμα βαθύτερης ρήξης"

Οι δύο χώρες βρίσκονται επίσης σε διάσταση όσον αφορά το Ισραήλ.

Η Άγκυρα ασκεί δριμεία κριτική στο Ισραήλ με αφορμή τον πόλεμο στη Γάζα, ενώ το Αζερμπαϊτζάν διατηρεί ισχυρούς δεσμούς με το εβραϊκό κράτος.

Τούρκοι αξιωματούχοι προσπάθησαν να υποβαθμίσουν τις εντάσεις, ενώ ο Ερντογάν απηύθυνε μήνυμα ενότητας κατά την έναρξη της συνόδου της Παρασκευής, στην οποία συμμετείχαν χώρες που συνδέονται μέσω της γλώσσας, του πολιτισμού και των κοινών ριζών τους.

«Δεν υπάρχει χώρος για διαχωρισμούς, διαιρέσεις ή συγκρούσεις στην οικογενειακή μας εικόνα. Είμαστε όλοι ένα, είμαστε μαζί και, αν θέλει ο Θεός, θα είμαστε αδέλφια για πάντα», δήλωσε κατά τη συνάντηση στην Άγκυρα, χωρίς ωστόσο να αναφερθεί ονομαστικά στο Αζερμπαϊτζάν.

Το Αζερμπαϊτζάν εκπροσωπήθηκε στη σύνοδο από τον Υπουργό Εξωτερικών, Τζεϊχούν Μπαϊράμοφ.

Λαμβάνοντας τον λόγο μετά τον Ερντογάν, ο Μπαϊράμοφ δεν έκανε καμία αναφορά στις εντάσεις, περιοριζόμενος στο να ευχαριστήσει την Τουρκία για τη φιλοξενία της.

Το Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ παρουσιάζει την τεχνολογία της αόρατης παρακολούθησης

Οι εντάσεις Άγκυρας-Μπακού είναι ασυνήθιστες

Οι δύο χώρες περιγράφουν τη σχέση τους με το σχήμα «δύο κράτη, ένα έθνος». Οι δεσμοί τους ενισχύθηκαν περαιτέρω όταν η Τουρκία στήριξε το Αζερμπαϊτζάν κατά τη διάρκεια του πολέμου στο Ναγκόρνο-Καραμπάχ το 2023, ενώ έχουν αναπτύξει ισχυρή συνεργασία στους τομείς της άμυνας και της ενέργειας. 

Το πρακτορείο ειδήσεων Azeri-Press ανέφερε, χωρίς να επικαλείται πηγές, ότι ο Αλίεφ δεν παρέστη στη σύνοδο —η οποία είχε προγραμματιστεί εδώ και μήνες— επικαλούμενος «προγραμματισμένες εκδηλώσεις και το βεβαρυμμένο πρόγραμμά του», μεταξύ των οποίων μια τελετή και ένα φεστιβάλ στο πλαίσιο του Παγκοσμίου Κυπέλλου U-15 της FIFA στο Μπακού.

Δεν υπήρξε επίσημο σχόλιο από το Αζερμπαϊτζάν, ενώ η τουρκική προεδρία και το υπουργείο Εξωτερικών δεν ανταποκρίθηκαν σε αιτήματα για σχολιασμό.

Η Γκιονούλ Τόλ, διευθύντρια του τουρκικού προγράμματος στο Ινστιτούτο Μέσης Ανατολής (Middle East Institute) με έδρα την Ουάσιγκτον, δήλωσε ότι η απουσία του Αλίεφ από τη σύνοδο αποτελεί την πιο πρόσφατη ένδειξη αυξανόμενων εντάσεων μεταξύ των δύο συμμάχων.

«Πέρα από τη ρητορική περί "δύο κρατών, ενός έθνους", οι εντάσεις σιγοβράζουν εδώ και καιρό γύρω από διάφορα ζητήματα, όπως η κυριαρχία του Αζερμπαϊτζάν, η επιρροή της Άγκυρας στο Μπακού, οι αποκλίνουσες πολιτικές απέναντι στο Ισραήλ και η προσέγγιση της Τουρκίας με την Αρμενία. Η διαμάχη για τη μαντίλα αποτελεί σύμπτωμα ενός βαθύτερου ρήγματος», ανέφερε σε ανάρτησή της στην πλατφόρμα X.

Η Τουρκία καταβάλλει προσπάθειες για την εξομάλυνση των σχέσεών της με την Αρμενία, διευκρινίζοντας ωστόσο ότι αυτό εξαρτάται από την πορεία των ειρηνευτικών προσπαθειών μεταξύ Αζερμπαϊτζάν και Αρμενίας. Τούρκοι αξιωματούχοι έχουν δηλώσει ότι η Άγκυρα αναζητά πρόοδο στο συγκεκριμένο μέτωπο, προκειμένου να προχωρήσει σε απτά βήματα, όπως το άνοιγμα των συνόρων με την Αρμενία.

Το ΥΠΕΞ του Αζερμπαϊτζάν κήρυξε αυτόν τον μήνα 31 Τούρκους υπηκόους ως «ανεπιθύμητα πρόσωπα» (persona non grata)

Μέσα σε αυτό το κλίμα σιωπηρών προειδοποιήσεων προς την Τουρκία, το υπουργείο Εξωτερικών του Αζερμπαϊτζάν κήρυξε αυτόν τον μήνα 31 Τούρκους υπηκόους ως «ανεπιθύμητα πρόσωπα» (persona non grata), εξαιτίας αναρτήσεών τους στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης με τις οποίες ασκούσαν κριτική στο Μπακού.

Ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών, Χακάν Φιντάν, δήλωσε αυτόν τον μήνα —μετά τη συνάντησή του με τον Αλίεφ στο περιθώριο συνόδου στο Μπακού— ότι στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης διαδίδεται παραπληροφόρηση σχετικά με τις σχέσεις Τουρκίας-Αζερμπαϊτζάν.

Σημείωσε ότι, παρόλο που οι δύο χώρες ενδέχεται να μην συμφωνούν σε όλα, μπορούν να «καθίσουν και να συζητήσουν τα ζητήματά τους» με πολιτισμένο τρόπο, που αρμόζει στους στενούς δεσμούς τους.

«Μπορεί να υπάρχουν διαφορετικές προσεγγίσεις ή απόψεις για ορισμένα θέματα; Φυσικά και μπορεί. Σε αυτή την περίπτωση, τα αδέλφια κάθονται μεταξύ τους και συζητούν το ζήτημα, στο πνεύμα των αδελφικών τους δεσμών», δήλωσε χαρακτηριστικά.