Σε πεδίο έντονης διπλωματικής καχυποψίας και παρασκηνιακών διαβουλεύσεων μετατρέπεται η επανέναρξη των ερευνών για τη μεγάλη ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου – Ισραήλ (Great Sea Interconnector – GSI).
Σύμφωνα με αποκαλύψεις του τουρκικού Τύπου και επιβεβαιώσεις διπλωματικών πηγών, η γαλλική πλευρά προχώρησε στην αποστολή επίσημης γραπτής ειδοποίησης προς την Άγκυρα πριν από την έναρξη των εργασιών του γαλλικού ερευνητικού σκάφους «VB Abeille Marengo».
Την είδηση έφερε στο φως, επικαλούμενος διπλωματικές πηγές, επισημαίνοντας ότι η κίνηση αυτή αποτελεί την υλοποίηση μιας προηγούμενης διμερούς συνεννόησης μεταξύ Παρισιού και Άγκυρας.
Την ίδια ώρα, η γαλλική εταιρεία Nexans, η οποία έχει αναλάβει την πόντιση του καλωδίου, διατηρεί εκτεταμένες επιχειρηματικές δραστηριότητες και επενδύσεις στην Τουρκία, γεγονός που εγείρει εύλογα ερωτήματα για το κατά πόσο το Παρίσι επιλέγει να διατηρήσει μια στάση «ίσων αποστάσεων» προκειμένου να μην διαταράξει τις οικονομικές του σχέσεις με το καθεστώς Ερντογάν.
Μητροπολίτης Μόρφου Νεόφυτος: «Σε αυτά τα ελληνικά μέρη έρχεται μεγάλος σεισμός...» (βίντεο)
Το ύποπτο «όλα πάνε καλά» του Χακάν Φιντάν
Ιδιαίτερη καχυποψία προκαλεί η πρόσφατη τοποθέτηση του Τούρκου Υπουργού Εξωτερικών, Χακάν Φιντάν, ο οποίος σε ερώτηση Έλληνα δημοσιογράφου απάντησε αινιγματικά ότι «όλα πάνε καλά».
Ο Τούρκος αρθρογράφος Γιαχιά Μποστάν συνδέει άμεσα τη δήλωση αυτή με την παραλαβή της γαλλικής γραπτής ενημέρωσης. Ο Φιντάν είχε ξεκαθαρίσει νωρίτερα ότι η Άγκυρα δεν αντιτίθεται στο ίδιο το τεχνικό έργο του καλωδίου, υπό την προϋπόθεση ότι η εκτελούσα εταιρεία θα υπέβαλε γραπτή ειδοποίηση με τις ακριβείς συντεταγμένες των ερευνών στις τουρκικές αρχές.
Με αυτόν τον τρόπο, η Άγκυρα επιχειρεί να εμφανίσει τη γαλλική διακοίνωση ως ικανοποίηση των δικών της όρων, προβάλλοντας στο εσωτερικό της ότι κανένα έργο δεν διεξάγεται στην Ανατολική Μεσόγειο χωρίς τη δική της γνώση και έγκριση.
Νομική διάκριση versus Πολιτική πραγματικότητα: Η παγίδα της Άγκυρας
Από την πλευρά της, η ελληνική κυβέρνηση σπεύδει να υποβαθμίσει το ζήτημα, διευκρινίζοντας ότι η γαλλική διακοίνωση έχει καθαρά ενημερωτικό χαρακτήρα (περιλαμβάνει στοιχεία πλοίου, χρόνο και συντεταγμένες) και σε καμία περίπτωση δεν συνιστά αίτημα αδειοδότησης προς την Τουρκία. Η Αθήνα υπογραμμίζει με έμφαση ότι οι μόνες νόμιμες άδειες έχουν εκδοθεί αποκλειστικά από τις ελληνικές και κυπριακές αρχές via της NAVTEX 1411/26.
Ωστόσο, η ουσία του προβλήματος ξεπερνά τη στενά νομική διάσταση:
Πολιτική Επιβολή: Η Τουρκία, ακόμη κι αν δεν λαμβάνει νομική αναγνώριση των παράνομων αξιώσεών της (όπως αυτές διατυπώθηκαν στην αντι-NAVTEX 1105/26 και στο παράνομο Τουρκολιβυκό Μνημόνιο), καταφέρνει στην πράξη να επιβάλει την παρουσία της ως αναγκαίου παράγοντα ενημέρωσης.
Εφαρμογή του «Δόγματος Ερντογάν»: Το τουρκικό αφήγημα ότι «καμία εξέλιξη δεν μπορεί να λάβει χώρα στην Ανατολική Μεσόγειο ερήμην της Άγκυρας» αποκτά πολιτικό πάτημα μέσα από τη γαλλική πρωτοβουλία.
Τα αμείλικτα ερωτήματα για την ελληνική διπλωματία
Η εξέλιξη αυτή αφήνει μια βαριά σκιώδη ατμόσφαιρα πάνω από τον σχεδιασμό του έργου. Το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι απλώς αν το γαλλικό «Abeille Marengo» θα πραγματοποιήσει τις βυθομετρήσεις του χωρίς στρατιωτικές παρεμβολές από τουρκικές φρεγάτες.
Το ουσιαστικό και επικίνδυνο ερώτημα είναι αν, με πρόσχημα την αποφυγή μιας ελληνοτουρκικής ναυτικής σύγκρουσης, διολισθαίνουμε σταδιακά σε μια διπλωματική πρακτική όπου η επίσημη ενημέρωση της Τουρκίας θα μετατραπεί αύριο σε de facto προϋπόθεση για την άσκηση των κυριαρχικών δικαιωμάτων της Ελλάδας και της Κύπρου στην ίδια τους την υφαλοκρηπίδα.
